Kraftwerk podczas występu w Sztokholmie Rok założenia 1970 Pochodzenie Niemcy, Düsseldorf Gatunek muzyka elektroniczna, electropop, krautrock, synthpop, industrial Aktywność 1970 – nadal
(z wieloma przerwami w latach 1986-2003) Wytwórnia płytowa Capitol Records
EMI Powiązania Organisation
Neu! Aktualni członkowie Ralf Hütter
Henning Schmitz
Fritz Hilpert
Stefan Pfaffe Byli członkowie Florian Schneider
Wolfgang Flür
Karl Bartos
Michael Rother
Klaus Dinger
Klaus Röder
Fernando Abrantes
Emil Schult
Andreas Hohmann Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Strona internetowa
Kraftwerk (niem. "elektrownia", wymowa: [ˈkʁaftvɛɐk]) – niemiecki zespół tworzący muzykę elektroniczną, wywodzący się ze sceny krautrockowej.
Jest to jedna z najbardziej wpływowych grup w historii muzyki, której utwory inspirowały rzesze twórców synthpopu, electro, techno, a także new wave. Zespół tworzył bardzo awangardowe, zwłaszcza jak na swoje czasy, eksperymentalne kompozycje, dzięki którym uznawany jest za pioniera muzyki elektronicznej, a członkowie grupy postrzegani są nie tylko jako "ojcowie chrzestni" tego gatunku, ale i większości nowoczesnych nurtów muzycznych[1].
Największa popularność Kraftwerk przypada na lata 70. i 80. XX wieku. Do najbardziej znanych przebojów grupy należą: "Das Model", "The Robots", "Autobahn" i "Pocket Calculator", a najpopularniejszą płytą jest Die Mensch-Maschine.
Spis treści
Historia
Kraftwerk został założony w 1970 roku przez Floriana Schneidera i Ralfa Hüttera. Przez kolejne cztery lata skład ulegał wielu zmianom (z grupą nagrywał m.in. gitarzysta Michael Rother i perkusista Klaus Dinger, który odszedł z Kraftwerk, by założyć zespół Neu!). Początkowo grupa przez krótki okres działała jako Organisation i pod taką nazwą wydała album Tone Float. Wszystkie kolejne płyty były już sygnowane nazwą Kraftwerk.
Przełomowym dla zespołu momentem było wydanie płyty Autobahn w 1974 roku, z tytułową elektroniczną suitą, trwającą ponad 22 minuty[2]. Kompozycja ta oddawała monotonię długich podróży autostradami Nadrenii. Kraftwerk zdobył wówczas prawdziwą międzynarodową popularność. Album ten był wyjątkowy również ze względów artystycznych - zaprezentował szeroki rozwój muzyczny grupy. Podczas trasy koncertowej promującej album Autobahn ukształtował się skład zespołu, uważany przez fanów za klasyczny. Kraftwerk tworzyły wtedy cztery osoby, oprócz założycieli – Floriana Schneidera i Ralfa Hüttera, byli to: Wolfgang Flür i Karl Bartos. W roku 1975 światło dzienne ujrzał kolejny longplay, zatytułowany Radioaktivität (ang. Radio-Activity). Mimo tego, że nie sprzedał się tak dobrze, jak poprzednik, to singel tytułowy stał się dużym hitem. Wiosną 1977 wydany został następny album, Trans-Europe Express. Płyta ta była refleksyjnym spojrzeniem na przeszłość Europy. Okazała się sukcesem komercyjnym i zebrała pozytywne opinie.
W kwietniu 1978 roku ukazał się kolejny, siódmy już album, Die Mensch-Maschine. Płyta została nagrana także w wersji angielskiej i wydana jako The Man Machine. Był to kolejny przełomowy moment w karierze zespołu. Zespół był wówczas u szczytu sławy, a piosenka "Das Model" stała się wielkim hitem, także w Stanach Zjednoczonych. 1 kwietnia 1978 odbyły się dwa koncerty promujące album: w Paryżu i Nowym Jorku. Członkowie zespołu nie wystąpili jednak osobiście - zamiast nich na scenie pojawiły się odpowiadające im roboty. Były stworzone tak realistycznie, że publiczność nie spostrzegła tego od razu[3]. Po wydaniu płyty Die Mensch-Maschine nastąpiła trzyletnia przerwa zespołu w tworzeniu nowych kompozycji. Kolejny premierowy materiał ukazał się dopiero w 1981 roku - była to płyta Computerwelt (Computer World). Podobnie jak poprzednie, również i ten album był wydawnictwem koncepcyjnym. Poruszał tematykę związaną z komputerami, które w tamtym okresie odgrywały coraz większą rolę w życiu człowieka. Z płyty pochodził hit "Pocket Calculator". W marcu 1981 zespół ruszył w światową trasę koncertową, zawierającą ponad 90 występów.
W 1982 roku Kraftwerk rozpoczął prace nad nową płytą. Jej wydanie zapowiedziano na rok 1983, podano również planowany tytuł: Techno Pop. Miał się na nim znaleźć utwór nawiązujący do corocznego wyścigu kolarskiego Tour de France, pod takim samym tytułem (wydany na singlu). Cały album jednak nigdy nie ukazał się, choć materiał został ukończony. Główną przyczyną okazał się poważny wypadek rowerowy, jakiemu uległ Ralf Hütter[4]. Większość nagrań pojawiła się jednak w zmienionych wersjach na kolejnej płycie, Electric Cafe (1986). Był to ostatni album nagrany w klasycznym składzie Hütter - Schneider - Flür - Bartos, a zarazem pierwszy stworzony w systemie cyfrowym. Do singla "Music Non-Stop" powstał bardzo nowatorski teledysk.
W 1990 zespół opuścili Wolfgang i Karl, których zastąpili dwaj nowi członkowie. Rok później ukazała się płyta z remiksami starszych utworów, The Mix. Po wydaniu tej kompilacji nastąpiła długa przerwa w twórczości Kraftwerk. W 2000 roku ukazał się jedynie singel "Expo 2000", nagrany z okazji wystawy w Hannowerze.
Kolejny studyjny album został wydany dopiero w 2003 roku. Nosił tytuł Tour de France Soundtracks i był nawiązaniem do powstałego 20 lat wcześniej pomysłu zespołu. Album spotkał się z dużym sukcesem i zebrał pozytywne opinie. W 2004 roku Kraftwerk zagrał długą trasę koncertową, trwającą 10 miesięcy. Podczas występu w Polsce zespół wzbudził entuzjazm fanów, wykonując "Pocket Calculator" w języku polskim: Jestem operator i mam minikalkulator. Ja dodaję, odejmuję, kontroluję, komponuję. Mały klawisz naciskamy i melodię wygrywamy[5]. W 2005 grupa wydała pierwszy w swojej dyskografii album koncertowy, Minimum-Maximum, wraz z towarzyszącym wydawnictwem DVD. Składał on się z utworów nagranych podczas tournée z poprzedniego roku roku. Album był nominowany do nagrody Grammy.
Od kwietnia 2008 zespół wznowił działalność koncertową, jednak bez Floriana Schneidera w składzie. Zastąpił go Stefan Pfaffe, dotychczas będący technikiem odpowiedzialnym za wizualizację koncertów. Kraftwerk dał występy m.in. w Irlandii, na Ukrainie oraz w Krakowie, gdzie trzema koncertami finałowymi w hucie im. T. Sendzimira uświetnił festiwal Sacrum Profanum, poświęcony współczesnej muzyce niemieckiej. W styczniu 2009 Florian Schneider oficjalnie rozstał się z zespołem[6], tym samym pozostawiając Ralfa Hüttera jako jedynego członka oryginalnego składu grupy. W październiku 2009 ukaże się 8 albumów Kraftwerk w wersjach zremasterowanych[7].
Dyskografia
Albumy
- 1970: Kraftwerk
- 1971: Kraftwerk 2
- 1973: Ralf und Florian
- 1974: Autobahn
- 1975: Radioaktivität (ang. Radio-Activity)
- 1977: Trans-Europe Express (niem. Trans Europa Express)
- 1978: Die Mensch-Maschine (ang. The Man-Machine)
- 1981: Computerwelt (ang. Computer World)
- 1986: Electric Cafe
- 1991: The Mix
- 2003: Tour de France Soundtracks
- 2005: Minimum-Maximum
Single
- 1974: "Autobahn"
- 1975: "Kometenmelodie 2" (ang. "Comet Melody 2")
- 1976: "Radioaktivität" (ang. "Radio-Activity")
- 1977: "Trans-Europe Express" (niem. "Trans Europa Express")
- 1977: "Showroom Dummies" (fr. "Les Mannequins")
- 1978: "Die Roboter" (ang. "The Robots")
- 1978: "Das Model" (ang. "The Model")
- 1978: "Neon Lights"
- 1981: "Taschenrechner" (ang. "Pocket Calculator", fr. "Mini Calculateur", jap. "Dentaku")
- 1981: "Computer Love"
- 1982: "Computerwelt"
- 1983: "Tour de France"
- 1986: "Musique Non-Stop"
- 1987: "Der Telefon-Anruf" (ang. "The Telephone Call")
- 1991: "The Robots"
- 1991: "Radioactivity"
- 2000: "Expo 2000"
- 2003: "Tour de France 2003"
- 2003: "Elektro Kardiogramm"
- 2004: "Aérodynamik"
Teledyski
- 1974: "Autobahn" - reż. Roger Mainwood
- 1975: "Radio-Activity"
- 1975: "Antenna"
- 1977: "Trans-Europe Express"
- 1977: "Showroom Dummies"
- 1978: "Die Roboter"
- 1978: "Das Model"
- 1978: "Neon Lights"
- 1981: "Pocket Calculator"
- 1986: "Musique Non-Stop"
- 1987: "Der Telefon Anruf"
- 1991: "The Robots"
- 2003: "Tour de France"
Przypisy
- ↑ Kraftwerk. Nowamuzyka.pl. Dostęp: 2009-09-17.
- ↑ Autobahn. Allmusic. Dostęp: 2009-09-17.
- ↑ Die Mensch-Maschine. Fantomasz prezentuje Kraftwerk. Dostęp: 2009-09-17.
- ↑ Techno Pop. Fantomasz prezentuje Kraftwerk. Dostęp: 2009-09-17.
- ↑ "Trzy razy Kraftwerk". Dziennik. Dostęp: 2009-09-17.
- ↑ "Florian Schneider Leaves Kraftwerk". Synthtopia. Dostęp: 2009-01-09.
- ↑ "Kraftwerk wypuści reedycje swoich klasycznych płyt". Koncertomania. Dostęp: 2009-09-17.
Linki zewnętrzne
KraftwerkRalf Hütter • Fritz Hilpert • Henning Schmitz • Stefan Pfaffe
Karl Bartos • Klaus Dinger • Wolfgang Flür • Klaus Roeder • Michael Rother • Florian Schneider • Emil Schult
DyskografiaAlbumy studyjne: Kraftwerk • Kraftwerk 2 • Ralf und Florian • Autobahn • Radioaktivität • Trans-Europe Express • Die Mensch-Maschine • Computerwelt • Techno Pop • Electric Cafe • The Mix • Tour de France Soundtracks • Minimum-Maximum
Single: "Kohoutek-Kometenmelodie" • "Comet Melody 2" • "Autobahn" • "Radioaktivität" • "Trans-Europe Express" • "Showroom Dummies" • "Die Roboter" • "Das Model" • "Neon Lights" • "Taschenrechner" • "Computer Love" • "Computerwelt" • "Tour de France" • "Musique Non-Stop" • "Der Telefonanruf" • "Expo 2000" • "Tour de France 2003" • "Elektro Kardiogramm" • "Aerodynamik"